Sot hapet festivali i 70 i kenges në Sanremo te Italise.

Me zhargonin e sotem, mund te thuhet se Sanremo “osht nona e te gjitha nonave” : pa festivalin në qytetin e vogel ligurian nuk do kish as The Voice, as Eurovizion as… as… , biles as Festival kenge në RTSH.

Sot eshte dita per ti bere homazh Sanremos 70 vjeçare. Une personalisht per pak sa nuk kam rene nga çatia e pallatit duke rregulluar antenet per te kapur RAI-n per te pare festivalin ne fjale (në vitin e larget 1984) . Keshtu qe Sanremo ka diçka prej “nostalgia canalgia” (siç titullohet edhe njera nga kenget e famshme te Albano e Rominës), pra diçka prej guilty pleasure, ose plaisir coupable (debolezze, në italisht ?).
Per me teper qe kete vit, nje nga drejtueset e Sanremos eshte edhe “një e jona”, pra Alketa Vjesiu

Keshtu qe sipas devizes se Sanremos (te cilin te gjithe e shajne, por te gjithe e shohin) : viva il festival!

ps: postimet me preferenca nga festivalet e dikurshme jane te mirepritura

Kjo sdi te flase italishten, do behet gazi i botes

Top10 i disa prej kengeve te mia te preferuara te Sanremos ne vite.Dhe nje koment i vogel ne krah.
(pa dyshim, nje pjese e mire jane kenge te viteve 80, periudhe kur dhe “jam rritur me genget e Sanremos”) :

1. Vacanze Romane - Matia Bazar, 1983 :
Ndofta kenga me e bukur e te gjitha koherave te Sanremos! Gjithsesi, më intemporalja !!

2. Almeno tu nell’universo - Mia Martini, 1989 - rikthimi i Mia Martinit (nje nga me te medhate interpretuese te kenges) ne skenen muzikore italiane pas vitesh mungese. Dhe nje kenge po aq intemporale sa e para (qofte dhe per faktin e thjeshte qe kenga u shkrua ne vitin e larget 1972 dhe u kendua veçse në… 1989 ! (kompozuar nga Maurizio Fabrizio, nje emer qe do rivije jo rralle ne kete liste)

3. Ancora - Eduardo De Crescenzo, 1981 - Thuhet shpesh se kjo kenge e ka futur muziken italiane ne modernitet (pra eshte, ne nje fare menyre, perfaqesuesja e ndryshimeve qe ndodhen ne fund te viteve 70 ne muziken italiane). Sidoqe te jete, ke qejf e ta degjosh dhe sot e kesaj dite (pa llogaritur interpretimin e hatashem te De Crescenzos) :

4. E dimmi che non vuoi morire - Patty Pravo 1997 : Ndofta interpretimi më me emocion i gjithe ediconeve te festivalit : po te shihet me vemendje, Patty Pravo i ka lotet në sy gjate gjithe interpretimit, por habitshmerisht arrin ti mbaje deri ne fund! Pa permendur pastaj faktin qe kengen e ka shkruar gjigandi Vasco Rossi

Vijon

Ka mundesi; por nuk besoj se do jete problem per publikun, sepse atje ajo shkon “si shqiptare”

Do jete maratone e gjate megjithese vec 24 kenge

Vetem shqiptaret e shohin san remon,nga jo italianet!
Sapo u ktheva nga adis abeba-tha ai pepinua tel filmi

une nuk e shaj e as nuk e shoh. Dmth vari hejbet! (e Marlonit).

asnje nostalgji, ka mbet vetem nje kujtim i hidhur per Sanremon qe akoma nuk e kuptoj mire perse merrte permasa kaq gjigante si fenomen kulturor, deri edhe fuksat - qe e ndalonin - e shifshin mçeftas duke leviz varakun ne kabllin e antenes TV vesh me pizhame. Mçeftas kujt! Disidenteve???

o gjemb, pse nuk duket tema ne faqe te pare?

As une nuk e shoh. Dmth i hedh nje sy. Në 365 ditë te vitit nuk shikoj asnjehere tv italian. Një sy x 5 ditë nuk eshte shume
Vjet dhe parvjet mund ta kem parë cik me shume meqe e drejtonte Baglioni.
Kete vit do shoh kur te dale Alketa, dmth Naten e 3.
Ja tani po shoh meqe kendoi Rita Pavone pas… 42 vitesh
Dhe po te Jap llogari ty
Ja kshu kshu… (dhe konstatoj cdo vit qe e kam harruar edhe cik me teper taljonçen)

faqja e peshkut automatikisht hapet nen butonin 'Kryesore" - poshte ballines “peshku pa uje”.
po te shtypesh butonin “Me te fundit” qe e ke ne krah te “Kryesore”, faqja i rendit temat kronologjikisht e keshtu shihet kjo teme e fundit, si e para fare mu ne krye.
E dyta nen te, eshte tema “Best movies 2019” edhe kjo e padukshme ishte sipas butonit “Kryesore”
mbase dikush pa dashje ka nderhyre ne kodin e faqes

kjo me duket si fraze e tepert per mu, per ty ndoshta jo, kushedi se per çfare te vlen, a te lehteson gjate rrefimit.
qe te jap edhe un llogari ty , kritika ime ishte kunder permasave te fenomenit kulturor Sanremo dhe Canzonissima, kunder TV italian te asaj kohe, dmth te TV demokristian, kam perkundrazi nderim dhe mirnjohje pa fund. Kjo ndoshta per kushtet e izolimit shqiptar, nuk di te them nese ne kushte te tjera do te kisha te njejten gje, por kam ndigjuar atebote, llafe pazari, qe TV italian kishte nivelin me te larte ne Evrope. Nje mendje ma thote qe nuk eshte vetem llaf pazari, mund te jete e vertete, une akoma kujtoj disa programe niveli dhe disa filma shume te mire kolaborim te RAI.
ndersa sot e kam kunder TV ne pergjithsi si medie qe le konsumatorin ne gjendje pasive (prandaj s’kam tv ne shtepi), ti ha vetem çfar kam per te dhene une, kurse dixhitaliteti te ben aktiv, vendos vete çfar ha. Ky pasivitet eshte i lidh me faktin se sot atmosfera eshte tmerrsisht e korruptuar, nuk eshte as demokristiane .
Pati Pravos nuk du me i pa as bojen! Te pakten ne shtepine time jo! He per he vetem shtepia eshte e shpetuar, dhiti ne te publikes, institucionit, kombit, te tere jane te Pati Pravos.

Korrikse, blogu ka nevoje per mirmbajtje, eshte si nje lloj makine, i duhet nje mekanik te kujdeset per te, te shterngoje vidhat, ti hudhe voj, t’i heqe ndryshkun qe merr me kohe etj. Siç duket ka mbet edhe pa kte sherbim, rrofte gjembi qe ne jemi akoma ktu.

Stalker, e ke pas pare kte:

Po ky programi te kujtohet? Ky program ka shenuar Vdekjen e Televizionit, tamam art modern televiziv, mu me pelqete shume:

kjo kenga e edoardo de crescenzo ancora ka qene sigla e programit te mesnates ne rai se gigi marzullos, mezzanotte a dicka e tille.
mjaft e bukur krijonte atmosefere

vijon:

5. Era bella davvero - Drupi, 1988 - Mund te kisha zgjedhur cilendo tjeter kenge te Drupit (meqe eshte kengetari im i preferuar italian, ever) por zgjodha kete, meqe me pelqen shume teksti :

6. Jesahel - Delirium, 1972 - E vetmja pjesemarrje e gjigandit Ivano Fossati në Sanremo, por si anetar i grupit Delirium.

7. Nina - Mario Castelnuovo, 1984 - perfeksioni i tekstit te shkelqyer (homazh per te vdekurit e Shen Lorenzos) me muziken (po aq te shkelqyer) :

8. Come si cambia - Fiorella Mannoia, 1984 - "Un pomeriggio della vita… " : meraviglia !!

9. Follia d’amore - Raphael Gualazzi, 2011 - Ndofta e vetmja kenge sanremeze qe me ka pelqyer vertet në keto 20 vitet e fundit :

10. Amore stella - Donatella Rettore, 1986 - kenge super kitsch ne shikim te pare, por nga me te preferuarat e mia te viteve 80 (tjeter kompozim i Maurizio Fabrizios ! ) :

https://clubfm.al/ferro-shpethen-ne-lot-pas-perfomances-ne-sanremo-shkaterrova-gjithcka/?fbclid=IwAR0ZwOopR-P6AmvqxBn9TKFk6vKkjRWKAXE9dHt61_DGzAMc8O4-J5EGfXg

e pabesueshme si Rita Pavone u rendit nga fundi
Salla shpertheu ne duartrokitje pasi ajo mbaroi. Kendimi i saj i dha skenes prestigjin e vertete, ate mitik, qe gezon Sanremo. Une kete mendoja tek e degjoja.
Klasifikimi e nxori ulet pse…

pelqeu Fai rumore, e Diodato; Lo sapiamo entrambi, e Riki; Vai bene (me duket ); Due Noi e Fadi.

E pashe ate moment. “Almeno tu nell’universo” eshte kenge unike, në kuptimin : askush nuk mund t’ja dale ta kendoje si e ka kenduar Mia Martini. E pamundur. Mia ka qene unike dhe basta.

Tiziano Ferro nuk e kendoi shume mire kengen, dhe per me teper, ne fund, min 4:29 nuk arriti ta kapë notën (e larte). Dhe u merzit (u prek). Frëngu do thoshte: “N’est pas Mia Martini qui veut” (Jo te gjithe quhen Mia Martini).

Toutta la melancolia del mondo :

Cilesia në Sanremo s’ka patur pothuaj asnjehere lidhje me klasifikimet.

Duhet te kem qene ne gjumin e dyte kur eshte bere vlersimi i nates se pare, te cilen me shume nuk e pashe se e pashe; më irritonte fakti qe ishte konceptuar jo si në dy edicionet e fundit (jo te gjithe quhen Claudio Baglioni ), por si Sanremot e keqia, dmth me gra spikere qe nderrohen dhe nderrojne fustanet çdo 5 minuta. Gjynah per nje pervejtor te 70…

Alketa Vejsiu i bie te jete nje nga te shumtat ne funksion te varietetit e diversitetit, dhe jo nivelit, kam pershtypjen.

ose duhet te jesh motra e Mias (dmth Loredana)

youtubi sugjeroi “Siamo donne” mbreme.

gjynof qe Pati Pravo nuk e fitoi Sanremon, eshte artiste shume e modhe, e kan pallu Ezra Pound, Leo Ferré, Vinìcius de Moraes, Lucio Fontana, Tano Festa, Mario Schifano, Mick Jagger, Jimi Hendrix, Robert Blunt. (menjane aventurat ne ishullin e Lesbos qe i tregon vete ne autobiografi). Gjith keta artiste t’mdhenj, te gjithe kan pallu, vetem Dostojevskij ka ngel pa e pallu.

cfare interpretimi massimo ranieri

dhe ana hoxhen ne san remo nuk mund ta anashkalojme

sanremo i fundit me Rita Pavone

korrikse, lenia lesbiket Stalker modernit, e kape kete short film te vjeter bardhe e zi qe trajton RAI-n e atehershem demokristian:

hehe, e kisha ne mendje Ana Hoxhen por nuk ja gjeta qe nuk ja gjeta nje vend në dhjeteshe.
Pretekst i mire per

11. A lei - Anna Oxa, 1985 - siç e thote edhe titulli i kenges : A lei !

12. Vita spericolata - Vasco Rossi, 1983 - Kjo kenge u klasifikua e parafundit ne Sanremon e 1983shit

13. Complimenti - Stefano Sani, 1983 - kur kam mesuar se kete kenge e ka shkruar Zuchero, kam kuptu më mire pse e adhuroja asokohe

14. Storie di tutti i giorni - Ricardo Fogli, 1982 - edhe kete kenge e ka shkruar Maurizio Fabrizio!

15. Inamoratevi come me - Lena Biolcati 1985 -edhe kete, Fabrizio e ka shkruar

vijon

sa mire ti qe di c’te kerkosh ne nje kenge (a film)

nuk besoj qe me kenget mund te orientohemi sipas rregulles film i mire = ai qe do rishikoje
Nje kenge e degjon shume here edhe pse jo shume e mire…

Mbreme ridegjova/ndoqa me shume se nje here kryesisht Fai rumore, Niente (resilienza 74), Ho amato tutto - Toska,

16. Cosi e la vita - Mariella Nava, 1995 - pa dyshim, Nava eshte kantautorja me e mire italiane, autore e kengeve te tilla si “Spalle al muro” (kenge per te cilen, pe rmomentin, nuk ka vend në liste)

17. Vattene amore - Amadeo Minghi & Mietta, 1990 - ndofta dueti me i bukur në nje Sanremo!

18. Les notti di magio - Fiorella Mannoia, 1988 - muzika Ivano Fossati !

19. Regalami un sorriso - Drupi, 10984 - Drupi per sempre!

20. La tua ragazza sempre - Irene Grandi, 2000 -edhe kjo eshte kenge e sgkruar nga vasco Rossi

ah ! edhe kete :

Morirò d’amore - Giunni Russo, 2003 - RIP Giunni Russo

kohezgjatja eshte e ndryshme, sigurisht, por mendoj se principi eshte i njejte per cdo veper te cilesdo gjinie arti (pkture, muzike, film, liber,…) : rishihet, ridegjohet, rilexohet… etj, nje veper e mire (gustot pastaj, tjeter kapitull)

po principi eshte me i ngushte se rregulla

Drupi ka vetine qe ndryshe nga pergjithesia me kengetaret italiane ai nuk intelektualizon kengen. Duke mbetur i vertete dhe jointelektual ai kurre nuk eshte banal. Ai mendoj se dallon per optimizmin pozitivitetin, sa per ‘powerful singing’ aq dhe elegance.

po si mer jau keni llokoçit gjithe ujrat e muzikes se gadishullit Apenin, Stalker ka dhe edhe 10 kengetaret me te mire, e nuk shof gjekundi emrat e 2 me te medhejve te canzonetes italione qe jane jasht çdo klasifikimi, hane buke veç te tjereve.
Harram buka qe ju ka dhene Partia tu pa Rai-n mçeftas, edhe fuksat kane me teper shije se ju. Edhe çifteline tropojane te Berishes teper e keni, nuk meritoni me teper.

Pothuaj nuk i kam degjuar ne fakt. Me jane dukur te dobta si kenge…
Mbreme me kapi veshi ate te Piero Pelù dhe me pelqeu. Per fat ishte i ftuar Zuchero (qe eshte kenaqesi ta degjosh).

Sonte eshte nata qe ndofta ja vlen me se shumti, meqe do kendohen 24 kenge te vjetra sanremeze nga konkuruesit

Shto qe sonte eshte edhe jona:

te kishe pare Electra Lamborghinin ti kur beri twerking ne balle te salles se Aristonit pastaj flisje

sigurisht videoclip nga jutube, drejtperdrejt s’behet fjale per mua

u tha se votohen nga juria e Orkestres, edhe kjo nate eshte gare

i futi marshin e gjashte alketa e meazallah se ndalonte, e dija qe ishte llapazane.
Na hengre 4 minuta i tha rregjizorja ne prapaskene.

me ka pas pelqy shume refreni duetit te amadeo minghi dhe mietes, kenga me perfaqsuese.

Ai eshte zanati i saj, show biz-i. Por me beri pershtypje qe Amadeus, a thua se u be gjeloz prej Alketes !! Pffff, italianet kane vertet dicka prej ‘te vogli’, meskini, se nuk ka mundesi ndryshe. Pipo Baudo do kish qene shume më xhentil (me kujtohet kur prezantoi gjithe entuziazem Elsa Lilen dikur).

Sa per minutat qe ‘hengri’ Alketa, ato i ha 400 fish më shume nje llafazan si Fiorello apo Benigni. Biles per kete te fundit kam nje pyetje (si e mendon ti) : une nuk e degjova ne fakt se ca tha (sepse vertet qe nuk e kuptoj) por nuk kuptoj dicka : Benigni nuk ben stand-up comedy (pra nuk ben komikun) se po ta bente, do isha ok. Jemi dakort. Keshtu qe, ça ben ai ?? Predikuesin ? Nese po, çfare predikon ?? Ta bente kete dikush ne France (e marr si shembull te një vendi ku jetoj pra e njoh), në krye te 5 minutave Benignin do e zinin me domate! E sigurt! Por mua me duket se italianet jane vertet cik ‘débile‘ (jo si individë, por si komunitet). Se nuk arrij ti jap tjeter shpjegim. Foli burri gjithe seriozitet, me kembe e duar 30 minuta. Po me cte drejte ?? Si kushi ?? Në ç’pozicion ?

Ti si e mendon ?

megjithate alketa duhet te ish me e pergatitur, ta dinte qe italianet sanremon e komentojne para e mbrapa, nuk eshte ne radio, ku ajo eshte formuar.
Benigni si beppe grillo dikur, qe ishte me stand up comedy e merrte gjys ore eshte pak si ndergjegja italiane, predikon vlerat italiane, dikur komedine hyjnore te dantes tani nje pjese bible. Eshte menyra si e shohi sanremon italianet kam pershtypjen, si embleme italiane pjese te identitetit.

Duhet te jete dicka italo-italiane pra, se nuk kam parë gjetiu nje gje te tille… . Se fundja Bibla komentohet në kishë, dhe jo ne nje salle spektaklesh
“Pune italjanesh” mbetet me thene…

I jap une shpjegim qe nuk jam debil si italianet dhe francezet, dhe intelektualet e mdhenj albaneze qe kane emigruar ne keto dy vende.
Italianet jane debile, por francezet jane me debile se italianet, ose jane me ndryshe debile se italianet. Ne France ekziston ligj qe ndalon propaganden fetare ne vende publike (jasht nderteses fetare), dmth praktikisht po te vije Papa ne France arrestohet ne vend, sepse zanati i tij eshte te mbaje fjale ne publik, kete ben ngado qe vete. Pra francezet si debile te lirise qe jane, praktikisht kane ndaluar Papen te hyje ne France, dhe ç’eshte me e rendesishmja kane ndaluar potencialisht Ardhjen e Dyte te Krishtit ne France, sepse intelektuali i modh perendimor, gjithe inotin me Krishtin e ka, Ai eshte Baba. Pranej Franca paraqitet simbolikisht si femer, si Nona. Pra intelektuali i modh perendimor i fut nje te pallume Nones, e gishtin n’mythe Babes, osht frojdist, perveçse marksist. E kjo histori ka filluar ne menyre te dukshme qe me Enciklopedistet, te cilet jane imituar nga te gjithe vendet e zhvilluara oksidentale, dhe eshte imponuar dhe majmunizuar nga vendet e pazhvilluara orientale.

Benigni eshte tipik intelektual italian, dmth katokomunist i boles majte (se ka dhe katokomuniste te boles djathte qe quhet kato-fashist). Ne menyra te ndryshme i ke te gjithe “kato”, psh Antonioni ishte katokomunist, Fellini katofashist.
Benini eshte toskan, toskana eshte ne pergjithsi e kuqe e revoltuar, dhe perqeshjen e talljen e ka pas zanat qe ne shkelqimin e saj te kohes Mediceve, furnizonte te gjithe oborret e mbreterive evropiane me lolo oborri. Pranej dhe sot kinematografia toskane, dhe jo vetem, eshte nje grusht lolosh qe bejne te qeshin njerzine, Benigni eshte perfaqsues.

Italia nuk mund ta mohoje Biblen si franca sepse Vatikane eshte ne qender te Italise, eshte zemra e Italise, çfado te bejne italianet nuk i godasin bolet e tyre me shkelma. Rasti i Beninit eshte shume tregues: ne fillim fare talljen me priftin e katunit ne klubin e fshatit toskan (don Camillo), pastaj me ngritjen ne hava si alabak te compagno Berlinguer (don Peppone) ne podium ne Kongresin e Partise, pastaj filloi t’i marre me radhe te ngrinte ne hava çdo personalitet qe takonte. Per t’i rene shkurt, mbasi ngriti ne hava edhe intelektualet e mdhej amerikane dhe lobin çifut amerikane qe i dhane çmimim dhe e priten me nderime per filmin e tij çifut brekmut, u kthe ne Itali takoi dhe Papen. Ky ishjte fundi i tij, e mbylli ciklin e ekzistences tij. Un prisja te ngrinte ne hava dhe Papen, por nuk ja majti suma, nuk e bente dot ushtrimin gjimnastikor me Baben. Kur e pyeten se çfar ndjeu kur takoi Papen tha: “U ndjeva taman si Pinoku para Xhepetit”. (qe eshte nje liber toskan e nje toskani)

ahahaha @Manjola_Tirana e Peshkut sa e modhe qe je, eshte fat i modh njohja digjitale me ty.
Kape ket si shperblim:

- YouTube

eshte tamom teoria e komplotit, qeveri ne hije dhe qeveri ne drite te diellit.

Auuuuuu! I lumt se shumë mirë e tregoi pse jemi ne kaq të dashurum mas sanremos!

e bezdisur ne llafazerine e saj, ne vend te zanatit te show-bizit kjo filloi zanatin e shqipove emigrante kur duan vemendje: genjeshtare e ulet per vendin e saj. Festivali shqiptar i kenges per vite e vite me radhe u paska drejtuar vetem nga burra dhe shyqyr mberriti Alketa qe ta prezantonin grate. E padurueshme. video u be stop ne moment.
na e shpifen, maskarenjte langaraqe si pune e Edvin Rames

• ndjese qe te kam replikuar, bere pa mendje

ka dicka prej kompleksi inferioriteti te performanca e alketes dje. Perpos faktit qe e lane te flasi ne 2 te nates pasi dekolteja e xhorxhines kish mbaru pune, ra ne gracken e italianeve me ate batuten e lulekuqeve mbi mure; pershendete bamiresen, pastaj kjo fabula e italianeve qe te nxjerrin aty per te poshteruar qe; siete arrivati col gommone vazhdon prej 20 vitesh e qe sherben vetem per te kuruar ndergjegjet e tyre rraciste, Nderkohe qe kane nje nga policite doganore me poshteruese ne gjithe evropen karshi shqiptareve.
Monologu i saj pastaj ishte i menduar ne shqip dhe mund te kete tingelluar pak jashte kohe ne italine e sotme.

po e vertete kjo te tradheton se pari
gjeja e pare qe zbulon genjeshtren sado te talentuar e te zote na tradheton mendesia, e cila shfaqet ne kontekst, pa pas nevojen te artikulohet me fjale

ndoshta policia doganore Greke ja u kalon ne Evrope.

Une qendrimin italian nuk do e quaja racizem. Kam pas rastin t’i provoj dhe nuk dua te zgjatem per mos devijuar debatin.

Por individet shqiptare qe projektojne veten te pavarur nga kolektiviteti i kultures sone te demshme, pa bere gje per ta kundershtuar a luftuar ate, genjejne vetveten, ky eshte mendimi im.
Edhe s’ka per keqardhje fare, si ne rastin e Alketes apo qofte ai Edvin Rama si rasti ne fjale me flagrant, kur pesojme keto gjykime nga te tjeret (s’po i quaj “te huajt”). Ky eshte kryqi i denimit qe ngarkon historia ta mbajme ne kurriz si individ apo si grup, ne te tashme a te ardhme, neve apo pasardhesve tane
Veprat jane prova jo fjalet

Ça kish thënë kjo shega në pepinistan???
E shau ndonjëçik shqiperine?? Po italianeve,ju lëpi ndopak??
Vajti si përfaqsuese e kolonisë së vetme italiane??po nga etiopia dhe libia,kishte???

po tashi kjo vajti per veten e saj, e pergatitur eshte profesionalisht por zelli i tepruar ben te gabosh.
Neve si shqiperi qar e kemi ndonje publicitet nga vajtja dhe fjala e saj.
Mire, jo keq, fare. I uroj t’i hapen rruget me shume por kujdes

(konkretisht tha se festivalet shqiptare jane drejtuar vetem nga burra. Festivali i sivjetem qe drejtoi kjo ishte i vetmi me drejtuese grua.
Do i kete shpetuar nga inercia e te folures )

Po, por eshte më e ngaterruar se kaq: ato qe tha, Alketa i tha nga palcoscenico i Sanremos pra nuk i tha nga Tvsh-ja.
Eshte pak a shume si “Lamerica” e Gianni Amelios, te cilin Kadareja (Kadareja, ok?) thoshte se ishte film racist.

Alketa ishte e ftuar në nje sofer italiane. Nuk mund te shante sofren. Duke vene ne dukje kozmopolitizmin e Italise (duke u kujtuar se Ermal Meta ishte se pari shqiptar), i ‘vrau’ 100 hère me teper me pambuk.

padyshim, tek e fundit paraqitja e saj ishte e levdueshme pare nga perspektiva qe promovoi shqiptaret etj.
Mua nuk me ka pelqyer ndonjehere alketa si prezantuese, me thene te drejten. Nuk ka intelektualizmin e adi krastes psh, por bashke me vera grabocken perfaqson pjesen trash te spektakleve tv ate te huazuar nga tv italiane. Idhujt e saj ishin nje blogere italiane chiara ferragni dhe maria de filipi, ndaj them mire dhe kaq…
Une nuk e di a ka qene dakord ermal meta qe ajo ta permendte

po kjo…

1234567890

Aman, te kam shume, po shume shume xhan, amà vetem kete mutin mos e merr si shembull (te gjithe te tjeret, po te gjithe amà, do ti falja. Deri dhe Fejziun. Vetem Krasten jo)

komentet italiane ne youtube jane vertet mirenjohese, fale atyre Alketa shpetoi ne syte e mi.

Krasta nuk dukej intelektual as ne fillimvitet 90 kur shqiptaret nuk kishin pare tjeterkend ose te rralle. Atehere ai dhe Gjebrea ishin, s’kishte tjeter. Krasta cik me populist po per intelektualizem ja merrte Gjebrea.

cmimi i Shtypit/Gazetes, nata e 4rt, Fai rumore - Diodato

Screenshot (1)1600×900 202 KB

vendi 6te - Ho amato tutto - Toska

haha, shiko, nuk thashe se duhet marre shembull, personalisht nuk e ndjek dhe aq, megjithate ka nje origjinalitet, provokon brenda kuadrit te moderatoreve shqiptare te skenes dhe i jep nje fare peshe fjales.
Ndersa spektaklet e alketes jane te mbushura me ekdpozim shalesh, e pershfaqje kotesish.
Po te krahasosh emisionet e tij te te djeles me spektaklet e sotme, ka nje regres te frikshem.
Eshte tjeter gje fakti qe as une nuk pajtohem me monologjet e tij politike dhe qe modeli i sotshem, qe tregu tv ka formesuar eshte me i forte.
Alketa pati naivitetin te pershfaqte nostalgjine e te parit te san remos ne nje skene qe sot nuk eshte me e njejta por as publiku te cilit ajo i drejtohej.
Paska shkruar ptf gjere e gjate https://peizazhe.com/2020/02/08/teatri-i-nostalgjise/?fbclid=IwAR3ctd7nf138blwM4qeJlRAHHFdi7CtvyyFbunznGXs9zTvvsdt9pGqSbio

Me monologun e vet, A. Vejsiu nga Tirana mori përsipër diçka mbase heroike por të pamundur: rehabilitimin në mos rivlerësimin e Sanremos si monedhë shkëmbimi kulturor italo-shqiptar, në një kontekst ku e vetmja gjë që mund të blihet realisht sot me atë monedhë është nostalgjia.

E paskan masakruar, une ne krahasim shkrova me empati Home - Albeu.com

Ashtu sikurse vjet duhet ta fitonte Berté (dhe nuk fitoi), kete vit duhet ta fitoje Piero Pelù (qe s’ka per te fitu)

Stalker, çer ka nodh, çer ka nodh:

nga fisionomia duket si kriminel, nga ata te dores dyte, tip kamionisti qe pallo kurva ne kabine.

o Gjemb ku je na braktise ene ti, kemi mbet fillkat vetem me Korriksen.

por ti kurre nuk je vetem se nga mbrapa na ke ne

Njeriu ngambrapamodern nuk eshte kurre vetem as ne nje ishull te shkrete me celular ne dore, sepse ngambrapa te gjitheve eshte Marloni.

senza di te tornavo dadietro l’ombra di Marlon

Gjith ai debat per begninin che toskanen.
Shijoni edhe kete
https://youtu.be/sO7wBkjfoac

nuk eshte debat, eshte vetem nje monolog.

ne fakt shijoni kete, debatuesit e kesaj teme duhet shijojne kete qe sqaron esencen e debatit tyre:

@Stalker, meqe u ankove perr Benignin si debil qe lexon Biblen ne Sanremo, dhe italianet si debile qe nuk e kapin Benignin me domate siç do e kapnin francezet qe jane debile ndryshe.
Mesa duket te gjithe jane debile njeri me teper se tjetri, karakteristike tipike e Epokes Ngambrapa, vetem Marloni eshte i zgjut:

nese intelektuali i modh eshte nje debil qe lexon libra, Benigni eshte nje debil qe lexo Librin!

meqe sanremo dhe oscar rastisen ne 1 jave, por edhe pse te dyja kane nje karakter, spektakel dhe teater nostalgjie po shkruaj ketu;
Mendoj se eshte dicka e mire qe cmimin e filmit me te mire e fitoi parasite jonhn bong hoo. Pmvsh nervit tarantinian qe e ben te pajtueshem me kornizen e akademise, mendoj se ka nje strukture qe ja vlen te shihet.

nuk e ndoqa ceremonine, nisur nga nominees dukej teper e merzitshme. Ama ben diference kur titujt fitohen nga emra si Joaquin Phoenix, Renee Zellweger etj. emra me ze, te cilin e perdorin ne menyren e duhur.

Fjala e falenderimit e Phoenix
(pavaresisht titullit sensacional)

https://www.msn.com/en-us/movies/oscars/joaquin-phoenix-used-his-oscars-acceptance-speech-to-make-a-statement-about-cancel-culture/ar-BBZPtjU?ocid=se

dmth Parasite edhe Palme d’Or edhe Oscar…? tani po lexoj

ke palle ragazi, tani u hap loja edhe per Oskar, se nuk mjaftonte Sanremo.

Oooooo, as qe behet fjale qe “Parasite” te injorohet e ‘te mos shihet’ po te kemi parasysh qe Oscar keto vitet e fundit ka reklamuar filma (zero-me-xhufka) te tilla si The Revenent apo Birdman (e vite me parë, The Lord of the rings kapte 11 Oscar !).

Por “Parasite” nuk eshte kinemaja realisht e mirë qe duhet mbrojtur e pershendetur (far from it). Per kete jam i sigurt

ho pra mo boj edhe ti nje shkrim per degjenerimin e Oskar si Adriani qe ta ka dhi teorine tate per Sanremon.

Ne fakt, pertej pergjithesimeve, ka dhe diçka qe ja vlen te shtjellohet per “Parasite”.

• Fakti (teza) : filmi nuk eshte pelqyer (biles eshte pritur shume shume keq) në vendin e origjines se tij, dmth ne Korene e Jugut.
• Komenti (antiteza) : rralle ndodh qe filmat e mire (per me teper, film autor) te korrin sukses tek publiku
• Konkluzioni (siteza) : po sikur te kete dicka te vertete ne kete refuzim total dhe kategroik te filmit nga jug-koreanet ?

Në review-në time per filmin, edhe pse konstatoj qe kam qene jo fort i qarte ne ate qe kam dash te them, kam vene ne dukje se filmi heziton midis dy rrafshesh:

• te qenit film kamunist (ose me sakte, “komunizem for dummies”, ose edhe me qarte “lufte-klasash-for-dummies”)
• film-fishekzjarr, dmth i afert me ata te Tarantinos (dmth, film pop, pra si kultura pop), e ne rastin konkret, si ngjashem me kenget e muzikes k-pop (korean pop), muzike surrogato e luajtur nga grupe torollake muzikore djemsh ose vajzash koreanë.

Dhe kam thene se, mu duk se “Parasite” eshte perzierja e te dyjave (nderkohe qe asnjeri nga dy elementet e lartpermendur nuk i bejne nder nje filmi).

Ok deri ketu.

Tani i kthehemi faktit (tezës) : publiku jug-korean e ka refuzuar filmin. Arsyeja, per ti rene shkurt, ka qene në dukje banale, infantile : filmi nuk tregon te verteten, sepse ne Korene e Jugut nuk ka lysarë, pra varfanjakë (homeless), pra nuk ka pabarazi sociale si ato qe tregohen ne film. Jugkoreanët jane ndjere te fyer, sepse u eshte sharë vendi i tyre.

Ajo qe eshte komike nê fakt, eshte fakti qe ne Korene e Jugut nuk ka lypsarë. Une kam qene vete dhe eshte i vetmi vend ne bote ku kam vene kemben dhe nuk kam pare ‘njerez te varfer’, lypsarë, te pastrehe : as ne rruge, as ne ndonje lagje specifike. Ky eshte fakt dhe eshte hipokrizi te rrekesh ta mohosh. Gje qe, ne nje fare menyre, i jep te drejte spektatorit korean per te ngritur pyetjen: ku i pa Bong John-ho parazitët qe shfaq ne filmin e tij ??

Sigurisht qe pergjigja ‘intelektuale’ do ishte: epo film eshte, kinemaja nuk eshte kopje e realitetit etj etj etj.

Por problemi eshte se me nje pergjigje te tille në fakt nuk shkohet larg. Jo sepse mungesa e njerezve te varfer ne Korene e Jugut rrezon filmin, por sepse nje fakt i tille, ndihmon per te parë me mire ‘filmin’ e vertete të “Parasite”, per te shpjeguar pse “lufte klasash for dummies” nuk eshte thjesht nje etiketë, por ka shpjegimin e saj.

Fillojme :
Ne film behet fjale per 3 klasa:

• te pasurit (familja Park qe jeton ne vilen uksoze)
• proletarët (guvernantja, shoferi i bosit etj),
• dhe lumpenproletarët (ti quajme keshtu), pra parazitet, dmth familja e Ki-woo,atij çunit te ri qe u infiltrua tek te pasurit (dhe jo vetem ai, por me pas edhe e motra, e ema, e ne fund, edhe i ati). Parazitet, dmth.

Në film, nese ka lufte klasash, ajo eshte midis proletareve dhe lumpenproletarëve (paraziteve), pra midis dy degesh te klasave te shtypura. Por edhe deri ketu, nuk ka asgje te keqe (ndodh shpesh, sidomos sot, ne shek XXI, qe jane te varferit qe shqyhen mes tyre, levizja e Jelekeve te Verdhe ne France eshte nje prrej shembujve tipike).
Problemi vjen me mbylljen e filmit, per te cilen, sigurisht qe regjizori/skenarist deshton ne menyre spektakolare.

vijon

Ne korene e jugut, por edhe ne shqiperi xhanem nuk ka lypsare shume. Sshtresezimi ne film i sherben metafores se filmit: lufta e vertete eshte midis proletareve e lumpenproletareve ku keta te fundit jane ish sherbetorja me burrin ne bodrum, pra me keq se gjys bodrumi ku jetonte ki woo me familjen, pra ish loj nivelesh dhe ashtu si rezulton ne instance te fundit mobiliteti social nuk ndodh, vetem ndrrohen vendet mes shtresave te fundit dhe ndeshkohet ajo qe me teper i pershtatej shtreses se larte nga familja, motra e ki-woo.
Shtresa e pasur eshte cool, luan indianesh “amerikanizmi” dhe filmohet me njefare distance nga njeri tjetri. Pop kultura vec sa satirizohet, e sherben si model i konceptit cultural hegemony i futur se pari nga antonio gramshi, pra nje lloj zinxhirri kultutor qe nuk lejon shtresat e varfra te ngrene krye ndaj shtreses se pasur, ne film te pasurit sic pershfaqet jane vetem objekt adhurimi dhe coolness-i.

Jo, ,ne fakt, ata jane proletarët (e kishin nje punë !); lumpeni jane familja qe mberrin tek te pasurit, pra personazhet kryesorë (familja 4 vetëshe) : per ata eshte dhe titulli : parazitë

Vazhdimi pak me vone

Po ne fillim ata jane parazitet, per te cilet rrenesisht flitet ne titull por besoj se autori deshiron te thote qe parazitet e vertete jane familja e pasur qe jeton ne kurriz te punes se familjes se varfer. Vizualisht besoj filmi e jep te kunderten, sherbetorja burrin e ka edhe me poshte se bodrumi, gati burg, i zhytur nga borxhet. Gjithsesi eshte ceshtje interpretimi, por linku me i mire sa i perket metafores politike ne film, si dhe prizmi me i mire per ta pare fm
filmin ishte ky

e gjithe Koreja e Jugut eshte dhi ne breke nga fryka e psikopateve te Korese se Veriut. Keshtu te dyja korete jane ne gjendje psikopatie ekstreme; ky eshte filmi, osht film i modh.

Po. Por pikerisht, ata jane klasë punetore, proletare (gruaja punon si guvernante; i shoqi, i mbytur në borxhe, borxhe merr dikush qe punon ose ka punuar i fshihet drejtesise), pra jane klase qe merr pjese në jeten ekonomike te vendit; klase e ulet, por klasë gjithsesi.
Familja e Ki-woo po, jane lumpenproletariat (fillimi i filmit : deri dhe wi-fi-n e vjedhin!). Biles lumpenproletariati as klase politike nuk konsiderohej ne shek XIX (por ky eshte tjeter muhabet).

Gjithsesi, duhet ta vazhdoj fillon ku e lashë, e mbi te gjitha te flas per fundin e filmit (qe eshte dhe problemi i filmit), sidomos nga ana skaneristike.

ps: sa per videot qe solle (pate sjelle edhe tek tema tjeter, tek “Best of 2019” nje video), te them te drejten nuk i kam parë : dua ta çoj mendimin tim deri ne fund (e kam ripare para pak ditesh filmin, prej nga reagimi im), e pastaj do ti shoh. Por à priori, u ruhem nje cik ketyre interpretimeve në youtube (apo kudo qofshin), sepse u ngjajne jo pak analizave qe u ben filmave A. Zaimi (dhe jo vetem ai xhanem) e qe shohin tek filmi gjera qe duan te shohin (me kujtohet entiziazmi i tij per nje maskarallek si “La grande belezza”). Ose Zizek nganjehere.
Jo se kane ndonje gje te keqe analiza te tilla, por në lexim te fundit… jane vanitoze (per te mos thene patetikë). Ose thene ndryshe, zor se nje film i ovacionuar nga nje Hollywood i tere do na i futka datën mbare botes (Parasite should terrify us - thote video).
Por nejse, pak rendesi kane keto.

Sigurisht qe titujt te joshin te shohesh videon, nuk merren literalisht,
Po nuk eshte e rendesishme kush eshte me poshte si shtrese tek e fundir, ajo qe ka rendesi eshte qe ideja jepet qartazi, ku vendet e familjeveshkembehen disa here gjate filmit, disa here ngjiten e bien nga shkallet, rrezojne njeri tjetrin derrmohen si me qene banda favelash etj.
ajo qe dua te them eshte qe Filmi ka shume detaje e shtresezime, politike, kinematogeafike.
Nuk besoj se la grande belleza eshte kinematografikisht ne nivelin e parasite.
Videot me teper ndihmojne ne parjen e filmit, nuk sherbejne si spekullime, vetem shpjegime.
Bong john hoo me sa kam pare edhe snowpiercer e ka te njejtes natyre, dhe ben sens qe perpiqet te trajtoje artistikisht tensionin klasor ne te gjitha ngjyrimet e te japi nje te vertete, te cilat jane pothuaj gjithnje te frikshme, terrific

u pordh edhe Zaimi bashke me Zhizhekun, nje pas nje po rrezohen idhujt e kesaj bote.
Stalker, edhe ti adhurues i Trumpit do perfundosh si shoket.

kur kjo ka idhull berlusconin e flet me delir per endrra personale qe kane te bejne me skenen italiane, imagjino cfare lavazhi te trurit i ka bere nje pjese te mire te rinise tv italiane 30 vitet e fundit, min 38
ps. sec kane nje sensualitet qe buron nga naiviteti keto bjondet budallaqe me ambicje te semura qe kujtojne se i dine te gjitha.

cfare foli Alketa ne sanremo sigurisht s’e aprovoj por me pelqeu shume ajo pak kenge qe kendoi ne skene dhe me pelqeu me shume se vete origjinali nga Bobbi Solo.

asnje ne Itali tani ka idhull Berluskonin, i cili tashme eshte histori. Te vetmit qe e kujtojne jane antiBerluskonistet, dmth jane kundeshtaret e tij qe shpelajne trute me idhullin e Berluskonit.

(gje qe ndodh edhe me shok Enver dhe Adolf Hitler)

Pra historia ekziston, ose qendron ne kembe si institucion, e bazuar tek urrejtja dhe tradhetia, vetem keto dy cilesi kane fuqi reale dhe formatuese.

a e kuptuat tani pse nuk ekziston e sotmja, por ekziston vetem historia?

ose me sakte: a e kuptuant tani sa pak ekziston e sotmja (love story), dhe sa shume ekziston historia?

nje lesh keni per te kuptuar pa dashte!

vijon :
E lame tek fundi i filmit :

Po thoja qe, nese ka lufte klasash ne film, ajo eshte midis dy degeve te shtresave te ulta, pra midis proletareve (punetoreve) dhe lumpeneve, pra ‘paraziteve’. Por dhe kjo gje nuk eshte problematike, sepse shpesh ndodh pikerisht keshtu ne ditet e sotme (sikurse ndodhte në shek XIX : shek XXI i ngjan shume atij të XIX, sepse jane shekuj te fokusuar tek grumbullimi i kapitalit - perkunder atij te XX qe fokusohej tek ideologjitë).

Dhe vijme tek mbyllja e fimit.

spoiler

Qe nga ky moment, jam i detyruar te zbuloj skenarin e filmit, keshtu qe ata qe nuk e kane pare filmin nuk duhet te lexojne :

tek posteri i filmit, Ki-woo, çunaku i familjes varfanjake Kim, mban ne duar nje gur :

Në Kore, dimensioni metafizik i destiny social (fatit social) eshte shume shume i forte (si në shume vende aziatike, xhanem). Guri eshte simbol i shancit qe i vjen ne fillim familjes Kim. por me pas, stuhija (qe vjen nga qielli! ) kthehet ne ogur te zi per familjen. Ne fund te filmit, familja parazite perfundon ne te njejten situate si ne fillim: kryetari i familjes perfundon nê bodrum biles.
Fatalizëm - ja thone ndryshe emrin.

Në fakt, ka dy filma qe fituan palmen e Arte ne festivalin e Kanes njeri pas tjetrit (Shoplifters - film japonez i Hirokazu Kore-eda, Palme e arte në kanë në 2018 dhe “Parasite” në 2019), te dy filma aziatike, që vene ne qender te tyre njerez ne situate ekstreme varferie (fenomen pothuaj inekzistent ne te dy vendet). Dhe siç thosha ne fillim te postimit tim ketu per “Parasite”, publiku i secilit nga keto dy vende i ka pritur shume keq filmat ne fjale, me argumentin : në Japoni (Shoplifters do te thote Hajdutë dyqanesh) nuk ka te tille (gje plotesisht e vertete!).
Kuptohet, nje argument i tille eshte infaltil ne dukje. por diçka fsheh. Fsheh faktin qe regjizoret e secilit nga dy filmat ne fjale, e marrin te mireqene se “te vjedhesh nuk eshte mire” (per filmin japonez) dhe “te mashtrosh qofte edhe te pasurit nuk eshte mire, sepse e peson nje dite” (per “Parasite”).

Ose thene ndryshe: nuk di a e ke pare “Merde” te Leos Carax. Po ta vesh re, Mister Merde del nga puseta e ujrave te zeza pikerisht ne nje qytet te sterilizuar si… Tokio ! Po ta mendosh mire, qofte “Parasite”, qofte “Shoplifters” jane filma anti-Merde. Qe i bie, qe, ne fakt, jane ato la vrai merde !

nuk e kuptova mire konkluzionin final, por dhe filmat s’i kam pare.
Megjithate mendja ma arrin, qe, te shpjegosh e analizosh sot fenomenin e shtresave te “paraziteve” shoqerore ne gjithe variacionet (qe ka krijuar e vazhdon krijon sistemi) eshte nje sfide e peshes se rende, jo vetem per nje film.

eshte e pamundur per ta kuptuar sepse perndryshe i bie qe po flasim per nje roman (novele, tregim), pra per letersi, nderkohe qe behet fjale per film

me duket se ke dash me thene qe morali i pikeshikimit eshte ai i instaluar nga vete sistemi (turp te vjedhesh supermarkatet si konsumator/klient, turp te rrosh si parazit i te pasurve)
Dhe me duket, keqpritja nga publiku vendas (per arsyet qe permende) ne te vertete eshte shprehje e ketij morali te instaluar nga sistemi (na turperove). Dhe njekohesisht shprehje e mbivendosur filmit, e shqyerjes mes te varferve/jo-te-pasurve ne realitet.

Une ripashe filmin (dhe rimendova edhe Shoplifters), perndryshe nuk do kisha rifolur, sepse ndofta nuk duhet me u mundu edhe shume per nje film, per te cilin, vete regjizori thosh para pak ditesh ne nje interviste te tijen qe "ishte i surprizuar qe filmi i tij nuk shqetesonte njerezit (I thought Parasite would bother)

Keshtu qe, meqe vete regjizori habitet per faktin qe filmi nuk shqetesoi askend, “fali zot ata qe s’dine ç’bejne” (kjo eshte tipike per nje pjese te mire te filmave te Tarantinos, te cilin regjizori korean e pershendeti posaçerisht nga tribuna e Oscar)

nuk jam shprehur mire, kam dash me thene sfida eshte e madhe per analistet (kur merren me parazitet) pale per filmin qe s’diskutohet.
postimi yt s’kish cfare ti dyshoja sepse perkundrazi mesova. Sikur qofte per percaktimet klasore te se sotshmes dhe asgje tjeter, e vlente 100%. Filmi duhet te jete sic thua ti.
Une po perpiqem te kuptoj per vete mundesisht deri ne fund.

Pastaj ka dhe diçka: po krahasuam “par le bas” (“nga poshte”, pra ka dhe më keq, si filma) mos harrojme se “e keqja s’ka fund”.
Por nje procedim i tille nuk çon tek e verteta (per te cilen ekzistojme). E sigurt

Une ende nuk te kisha lexuar kur solla intervisten ne frengjisht te regjizorit. Interviste qe konfirmon fiks kete qe ti nderkohe kishe shkruar. Si tha regjizori ? “Oh ! Cudi qe filmi im nuk shqeteson”.
Po sigurisht qe nuk shqeteson, sepse filmi i tij ka te njejtin moral me ate tashmë te instaluar.

Besoj ja vlen te ndalemi pak te kjo pike. Nuk eshte aspak film i keq madje eshte film detajist, e nese e ka bere per vete oskarin per sa i perket rregjizures e jo fotografise apo elementeve te tjere dicka e ka.
Sigurisht qe personazhet filmohen pa empati enkas, per te mbajt distance nga personazhet. filmohen ne kontekste te ndryshme, hapesirat jane te miremenduara, ngjashemeria jo vetem skenaristike me shining dhe psycho. Keto e shume te tjera e bejne filmin kubrick-ian po aq sa hitchkockian, dhe ne fund i japin dhe vulen e stilin e john bong hoo.
Une e di mire qe ti je me teper tarkovskian, spiritualist poetik, autor qe nuk e pelqente kubrick, i cili ishte ateist i deklaruar, ndryshe nga tarko. tek e fundit impaktin kinematografik e kishin te ngjashem, ndonese shkolla te ndryshme.
Ajo qe tek parasite thuhet artistikisht, eshte qe te varfrit ne kore jane, por jane te padukshem, jetojne ne neper bodrume, e mbrapa fasadave, e shfaqen si fantazma vetem naten, duke trembur ndergjegjen e te pasurve, prej nga titulli referuar burrit qe jetonte ne biruce e qe i del femijes naten per te ngrene, duke i shkaktuar traume.
Era e rende eshte nje vije qe te varfrit nuk duhet ta kalojne.
Po ta vesh re dhe ne film, familja e varfer perpiqet te vishet denjesisht e te mos e pershfaqet ne varferine e saj brenda shpise se pasur, sikurse pershfaqet e piste dhe e veshur keq ne shpine e tyre gjysbodrum. Pra aparenca e rreme ka rendesi ndaj dhe pershtypja jote qe ne Kore nuk ka te varfer. Eshte nje loje dukjesh qe jane mashtruese ndaj dhe filmi do kujdes ne te pare
Stuhia, pervecse si te snowpiercer eshte prove e katastrofes mjedisore, tek e cila te pasurit mbyllin syte, eshte nje tjeter element per te treguar qe ndersa te te pasurit behet objekt argetimi pa dhe demin me te vogel, madje sherben per te pastruar ajrin, te te varfrit perkthehet ne katastrofe e prove sesa vulnerabel jane pmvsh punes se tyre e deshires per mobilitet social.
Ajo qe besoj john bong hoo perpiqet te thote ne skenen e fundit eshte se packa deshires se ki wooo per te blere shtepine, e rrjedhimisht shpetuar te atin, te varfrit ngelen te varfer, ki wooo do ti duheshin 500 vjet. Sistemi eshte vete merda, besoj po perpiqet te thote.

shpresoj rregulloj kohe ta shoh filmin sot, albano e ka sjelle linkun.
bere mire me terheqjen e vemendjes per filmat e keqij dhe qorrsokskun ne procedimin permes relativizimit te se keqes. Gjeja me e veshtire qenka te merresh/gjykosh gjerst kur s’jane as mire as keq shume. Ja dhe ti t’u desh ta shihje filmin dy here (brenda pak kohe)

Në fakt, keto jane marifete skenaristike (asgje e keqe ne kete mes) te regjizorit por une e perseris: në Kore NUK ka te varfer dhe ata nuk jetojne mbrapa fasadave (mbrapa tyre jetojne ne gjithe vendet e tjera te botes, por jo ne Kore, as ne Japoni, se dikush do i kish parë).
Fiksimi me ekzistencen e te varferve eshte nje forme e marksizmit naiv (leximi i botes se sotme me optiken e Marksit, filozof i shek XIX) : kapitalizmi, ne funksion te kultures se nje vendi, edhe mund ta zhduke teresisht varferine.
Por ka dy gjera: se pari, njeriu eshte gjithmone i pasur (apo i varfer) në raport me dikë tjeter; dhe se dyti, me cilin çmim paguhet zhdukja e varferise? (per shembull: Korea thyen rekordin boteror per numrin me te ulet te lindjeve !! Boteror !!)

https://www.bloomberg.com/news/articles/2019-11-27/south-korea-set-to-break-own-record-on-world-s-lowest-birth-rate

Shkurt, konstatimi qe “ne Kore nuk ka lypsa” eshte ironik (aq sa eshte faktik). Sepse kompleks (ose per shembull: ne japoni, ultra-te-varferit shpesh vrasin veten - pesha e turpit). Keshtu qe debabti a ka a s’ka lypsa ne rruge eshte steril (dhe nuk eshte ‘turp’ me e pranu: jo, nuk ka)

Dhe mora vetem nje shembull (natalitetin).
Në Japoni, psh (por deri diku edhe ne Kore) problemi ekologjik eshte ulerites : nje megapol si Tokio eshte… apoteoza e shkallmimit te natyres! (nuk ka te dyte ne botë!!).
Dua te them: leximi naiv marksist me te varfer e te pasur, ne shek XXI eshte i tejkaluar; po ngelem tek ai debat, a ha, kapitalizmi e ka fituar derrçe betejen !!

Ose: më beson ti mua qe treçereku i atyre qe pastrojne nje MCDonald ne Seul apo Tokio, vizualisht, jane te moshes 75-80 vjeç ?? (nuk i kam pyetur, e pranoj, por jane pa frike te kesaj moshe)
Dhe nuk jane te varfer. Amà punojne ne moshen 80 vjeçare !

do doja shume ta zhvilloja kete (sepse, per mendimin tim, nuk eshte e vertete), por nje here tjeter…

Une hodha nje sy ne youtube, packa se mendoj po si ty qe varferia per shkaqe kulturale dhe fasade mund te jete relative e po ashtu me pak e theksuar se gjetke. Psh korea ka nje perqindje te larte vetvrasje mes moshes se trete, pervec natalitetit te ulet. Megjithate edhe pse nuk ka lypsare nuk do td thote se nuk ka gap, diference, pabarazi.

Ka dicka me te thelle se sa thjesht marksizmi klasik ne film; kulturalizmi, referencat perendimore, kartevizita e shoferit si te american psycho, qe e bejne te duket si tarantinian jane prova te kesaj, qe filmi eshte nje kritike me komplekse e jo vetem realitetit korean por edhe e klasave dhe menyres se si varferia i ndryshon njerzit dhe i ben te veprojne ne menyra te caktuara.
Perndryshe babai i pasur filmohet pothuaj si bossi i ndjere i apple, me cool.
Njejte ne tirane, puna e pare qe veliaj kur erdhi ne detyre beri ishte te hiqte fshataret e varfer qe shisnin trotuareve, sepse bezdisnin syrin dhe te lustronte rruget e te vendoste palma, njesoj si ne film familja e varfer fut therrimet poshte tapetit e fshihen si bubrreca poshte tavolines kur shfaqet te dera familja e pasur. Eshte semundje jo vetem koreane.
Te intervista e linkut te pare fare mes siper jepej nder te tjera edhe ish bossi i apple qe mbronte foxxcon, fabriken e apple qe kish pishine kinema e spital brenda dhe nuk ishte aspak nje sweatshop. Mu kujtua djali aktorit te famshem shqiptar ndrek luca qe eshte pronar i qytetit te peshkut dhe qe ne te njejten rruge ka ndertuar kinema per puntoret ne fabriken e tij te peshkut ne Elbasan. imagjino, pasi kuterbon era peshk shkon ulesh ne salle e shijon nje film

Dhe diçka (meqe mu kujtua) : mbyllja ka diçka prejt teorise “ne mos rrjedhte, do pikoje”. Fatalisht ! (pa dyshim, sespe regjizori/skenarist nuk ka ditur si ta mbylle filmin…)

Seul, megapoli i trete ne bote pas Tokios dhe Meksikos (por para New Yorkut), ku banon 1/3 e koreaneve. Te cilet kane per horizont te paturit e nje apartamenti ne nje prej buildingeve ne foto:

https://scontent-cdg2-1.xx.fbcdn.net/v/t1.0-9/71686239_10157060370564915_6073674499230793728_n.jpg?_nc_cat=102&_nc_ohc=X-SeI8K8M2YAX_mrurw&_nc_ht=scontent-cdg2-1.xx&oh=6fb45901df8750fe2c7541f058cf5a24&oe=5EC93DA8

https://scontent-cdg2-1.xx.fbcdn.net/v/t1.0-9/71802536_10157060370234915_7149903568856678400_n.jpg?_nc_cat=109&_nc_ohc=iIG7BQGGQpMAX9d0JhA&_nc_ht=scontent-cdg2-1.xx&oh=b6a9b9aa3cb222dfd8939134ee386341&oe=5ECB6E2C

e frikshme

Frengu Le Corbusier kur pa per here te pare New York nga aeroplani, tha:

It’s a cataclysm in slow motion!

Pranej Marloni nuk e ha ate tek, rri ne Kalifornikejshen tek kodrat e Hollivudit duke gjemu çiftet ngambrapa ferres si disidentet te Kisha e Shen Perkopit.

gratacielet e qendrave te metropoleve te amerikes jane per business kurse keto pyje gratacielash ne azi jane mega-lagje banimi.

pse Korrikse çfar dallimi ka qe koreanojugoret e hane kaken ne familje, ndersa amerikanet e hane kaken ne zyre?
Pse ambjenti familjar duhet te jete njerzor, ndersa ambjenti i punes mund te jete çnjerezor? Ke shkuar dhe jeton ne Amerike e nuk ke kuptuar asgje nga misioni i Amerikes, me mire te kishe ngel ne shtepi ne malet e Kurveleshit se ate mendje ke akoma.

ky reagim me kujtoi te kem lexuar me duket Mero Bazen per berishen qe dergonte njerezit e vet mu ne shpine/familjen e dikujt, per t’i bere presion, per ta zhburreruar ne vendin me privat qe ka njeriu e ku ai ndjehet zot qe eshte shtepia, teknike e perdorur edhe para 1944es nga bajraktaret per te shpallur territorin e autoritetit duke mesyre ne kullen e malesorit te varfer.

intervisten qe thua nuk e ndoqa, por ate per varferine ne Kore te jugut dhe ate “shpjeguese” te filmit -deri ne njefare vendi, e pashe.

mu me kujtoi kohen e fillores, kur futeshim poshte bangos per te pa shalet e melejezyshes.

po nder te tjera eshte dhe marrdhenia qe ka pushteti i parase me te ndervarurit.
Megjithate ideja qe percohet te ajo skene, zgjat nja 10 min, nga me te bukurat ne film eshte ajo e fatalitetit klasor, familja e varfer aspiron te behet si ajo e pasur, por njekohsisht te mbetet e padukshme ne varferine e saj.
ajo qe i ndan familjet dhe ne film jepet nepermjet hapsirave fizike eshte struktura, qe simbolizon ate klasore.

ok flm albano ja ta shoh filmin tani ne darke

Sigurisht. Regjizori i meshon jo pak idese se keto gjera jane oksidentale (amerikane) - kam parasysh se sa shpesh familja e pasur flet me fjale angleze (so, etj etj). Biles i meshon aq shume kesaj ideje sa krijohet opinioni se, në fund te fundit, keto jane ‘vese’ perendimore, pra te huauzuara, dhe jo autoktone (kush e bleu vilen në fund te filmit ? Nje perendimor!! ).
Biles ne kete prizem, filmi eshte jo pak racist (fajin, në lexim te fundit, e ka i huaji, “ai qe na i mesoi kete menyre jetese” (ki parasysh qe kombi korean në vitet 40-50 ka qene nje nga 5 më te varferit e planetit Toke, dmth duke futur brenda edhe vendet e Afrikes !!).

Por une nuk jam per kete lexim te filmit (pra, ‘analizimit’ politiko-historiko-sociologjik te tij por e bera enkas per te thene qe, po ju futem kesaj menyre analizmi, mund te konstatojme se ai eshte jo pak racist biles

Pikerisht kete dua te them qe në fillim te debatit : une kete gje e di, nuk pres te ma thote nje film i 2020-s. Dhe pikerisht, fiks kete gje (qe per mua “eshte gje e ditur”), e quaja: regjizori nuk ka ditur te mbylle filmin. Në sensin : e nxehu pergjate dy oreve pataten, dhe ne fund, nuk diti se c’te beje me te. Pra me pataten. Pra me filmin.

atehere duhet me thon kshu:

regjizoro, rrasi pataten!

ok sipas meje, nuk mendoj se do me ngele ne mendje apo do kem deshire ta rishikoj Parasite.
i vetmi problem ne kete pohim eshte se ka ndodhur me filma aziatike te mos lene impakt ne pergjithesi ne mua, kam veshturesi me kulturen e tyre. Dhe druaj se kjo mund te jete shkaku edhe kesaj here.
Perndryshe Oscarin le ta kish fituar Joker shume here me i mire se Parasite mendoj.
Por si duket fenomeni i paraziteve eshte nje normale ne shoqerine amerikane e si pasoje filmi “flet” gjuhen e amerikaneve te Akademise. Por them se eshte nje fabul unike deri tani ne kinematografi. Dhe kjo eshte e para perpjekje per ta trajtuar kete fenomen te papercaktuar klasor, nderkohe qe eshte edhe e vonuar si e tille.
Sa e vertete qe regjisori nuk ka ditur si ta mbylle. Madje as nuk te ve ne levizje, sic shqetesohej regjisori korean.

parazitismi nuk eshte fenomen klasor, eshte fenomen biologjik.
Psh ne zorret e njeriut banojne askaridet dhe shiriti i derrit qe kane ngritur grataçiele si amerikanet ne Manhatan me mut te thate, kake te ngurtesuar.

Eshte ajo qe quaja “aspekti K-pop” i filmit (dhe kisha luajtur me fjalet, duke e transformuar në K-pop(corn).

ps: vjet ka patur një film, vetem një, qe ka patur kurajon ta lere filmin e tij te hapur, pa mbyllje: “Les Misérables” (kryevepra e vertete e 2019). Por ka nje ndryshim në dukje rastesor midis dy regjizoreve respektivë: skenen e fundit te filmit te tij, regjizori francez e ka xhiruar literalisht para pragut te deres* së apartamentit te tij. Literalisht (por duhet pare filmi per te kuptuar se per ç’flas)

*më thuaj ku e ke shtepine te te them ç’film do besh

ps: si i tha plaku Badiou social-demokratit Piketty në debat ?
-Jeton me qera apo e ke blere apartamentin ku jeton? -e pyeti
-E kam blere -ju pergjigj ai.
-Epo mire, ja ktheu plaku. Nuk ke per ta kuptuar ndonjehere kete qe dua te them (ishte muhabeti i prones ne rrafshin filozofik)

Edhe pse ky eshte tjeter debat (ne fakt nuk eshte hiç debat, por nejse), jane 5 arsye pse ka fituar Parasite :

1. fushata per “Parasite” ka fillu qe ne prill te 2019 : Neon, distributori indipendent i fimit në USA, menjehere pas fitores se Palmes se Arte në Kanë në maj filloi nje fushata agresive promocioni atje (pra ne USA): aktoret e filmit ishin kudo, neper ceremonira, jepnin intervista, fotografoheshin kudo etj etj. Shkurt, investuan rendshem.

2. Kritika ka qene unanime: behet fjale per master-piece. Unanime në sensin: nuk gjen dot nje kritike te vetme negative apo mesatare (per krahasim: per “Joker” gjen edhe kritika te keqia, per shembull). Në Rotten Tomatoes nota eshte 99% per “Parasite”. Nëpër kinema, filmi po mbedh 35 miljon $ (ne USA gjithmone), goxha mire per nje film indipendent (në vend te 11 kete jave !!) . Por Akademia vdes per te votuar filma qe korrin sikses komercial (ideja fikse e vjeter sa bota se "eshte film i mire ai qe korr edhe sukses komercial" . Dhe, kur nje film ben promocionin e tij, e ka shume here me te lehte kur reklamon edhe suksesin e tij komercial

3. Tradicionalisht, Akademia eshte shume akademike (siç e ka dhe emrin xhanem) dhe, normalisht, parashikimet ishin per filmin “1917” si triumfues i ceremonise 2020. Por thuhet se, duke qene se ishte mbushur ca kupa me filma fitues klasikë (Green Book, Moonlight, Spotlight, Argo… etj - fjala klasikë eshte ne sensin hollywoodian te fjales, pra film-tipik-amerikan-qe-rrefen-nje-histori), Akademia beri si ‘moderniste’ dhe ja dha nje produkti (se kshu flitet ne USA, me ‘produkte’ !) internacional, njesoj si para gati 10 vjetesh me “The Artist”. Pra nganjehere, Akademia ben si ‘moderne’.
   Kete vit, ‘risku’ i ra “Parasite” (eshte dhe çik me risk ajo pune - themi ne në shqip : risk = shanc)

4. Kinemaja jugkoreane u be vite qe komentohet, shihet etj etj edhe pertej Atlantikut (filmat e Bong Joon-ho, Park Chan-wook apo Lee Chang-dong) kshu qe kish arritur çik pika e vlimit edhe per akademine Oscar (në raport me filmat jugkoreanë)

5. Nje nga çmimet qe mori “Parasite” ishte ai i fotos. Kjo flet jo pak. Në sensin: fotoja e filmit ne fjale eshte jo pak hollywoodiane, pra brenda kritereve te Akademise. Dhe fotoja eshte gjeja e pare qe na kap syu kur shohim nje film (gje qe flet jo pak per ate qe eshte ne te verftete “Parasite” : nje produkt jo pak i paketuar, i fotografuar “siç duhet”

Por dy pikat e para jane kapitale, dmth vendimtare

i tha plaku bolemajte Badiou dybolorit Marlon në debat?
-Jeton me grun ne nje krevat apo e blen noçken ne pazarin e gjese gjalle? - e pyeti
-E blej ne pazar - ju pergjigj ai.
-Epo mire, ja ktheu plaku. E kupton menjehere kete qe dua te them (ishte muhabeti i noçkes ne rrafshin filozofik)

flm
si te thuash film i dyfishte edhe per Kane, edhe per Oscar,
me siguri pas Majit te shkuar kane punuar sic dine koreanet te bejne business!!

nje pyetje sepse vej re dicka, a ben vaki regjisori te kete perdorur “reverse thinking” sa i takon planeve te para. Dmth ai jo pa qellim ve ne plan te pare Parasitet dhe plan te dyte sherbetoren gjithe duke e bere kete dhe burrin e saj heronjte reale ne kete histori…

nuk di te them… . Dhe nuk e kuptoj nese do ndryshonte ndonje gje (ne rrafshin skenaristik gjithçka lejohet ne nje film -si te thuash…)

e bera pyetjen se nuk duket se s’paska mbetur asgje ne koken time kete mengjes nga filmi i mbremshem, dhe ata jane sherbetorja dhe fati i saj … dhe papritur gjej te mendoj duke pyetur cilet jane parazitet qe une vet mbaj mbi shpine… Ose, po une a bej ndoshta parazitin mbi dike me te pafat se une…
Dhe keto pyetje nuk jan pak sidoqe mendimin per filmin s’e kam ndryshuar ende. Dhe prandaj mendova se Bong Joon-ho strategjikisht mund ta kete mbajtur heroin real ne plane dytesore.
Por di gjithashtu qe niveli im i shikimit eshte akoma holliwoodjan.
rrofsh & flm.

s’do as mend e as kalem qe ti ben parzitin mbi dike me te pafat se ty, se ti je me fat si qytetare amerikane e botes pare (botes Marlonit), ndersa çdokush qe jeton ne boten e trete eshte me pafat se ty. Sigurisht kuptuar fati si e hongerme sa t’kesh qef, boj palle ariu tu pa filma me parazite e lumpenproletarit dhe me Marlon. T’ka ra bixha Korrikse!

Jam kurioz te di per çfare shtrese klasore e mbani veten, ti, Stalker dhe Albano-id.
Quhet shtrese klasore “spektator filmash”?

E sulmon kot se filmi nuk ka te meta . Une jam cinik per vete kur vjen fjala te filma qe nuk me pelqejne a pelle, thote italjani .
Mu be qejfi qe fitoi se se pari nuk ka te meta artistikisht, eshte bere me sqime.
se dyti, ka qasje frontale, ne sensin qe problemin klasor me gjithe kontekstet e tij duke e vendosur ne bashkohesi, ja servir publikut sade, pa qene nevoja per ambiguitet si ne autore te tjere.
Puna e k-pop eshte rreng rregjizorjal ne rastin e john bong-ho. Vertetim i kesaj se ne shqiperi vec qarqeve kinefile nuk shfaqet interes per te ne shikuesin e gjere (nga me te akademizuarit)
*

filmi “flet” gjuhen e amerikaneve te Akademise*

nuk e besoj, ka nje gjuhe kinematografike te thjeshte e efikase, per me teper kritikohet amerikanizmi ne film, per mos thene tallet;shofer gjoja taksie nga amerika, mesuese arti nga amerika(adhurim per kulturen amerikane), arrivizmi i familjes, deshira per tia dale mbane (american dream), konsumerizmi e materializmi, qe cojne ne nje garim agresiv per ngjitje ne shkallen social-ekonomike, scoutismi dhe adhurimi i indianeve prej femijes, si elemente origjinare prej amerike tashme te globalizuar.
Shife me dashamirsi qe te te shofi ashtu filmi
Ndoshta gaboj por me duket se cmimin e fotografise e montazhit e mori 1917.
Eshte per tu cudit fakti qe ka ngashmeri tema me us, te jordan peele, dale ne te njejtin vit, por dhe joker per nga politizimi qe mori filmi, sikurse dhe të uncut gems.

Marifetet teknike nuk mund te jene faktor me peshe te madhe ne kohen e sotshme kur edhe femijet te konkurojne ne video-berje, e edhe metrazhe me te gjata.
dhe per mendimin tim eshte nje lufte klasash for dummies, veshtrim i siperfaqshem ne to.
Sidomos 1/3 e fundit (rruga drejt konkluzionit) nuk shtyhet, te pakten skenarisht …
Nuk di te them si duhet te mos ishte holliwoodjan por e di qe i tille eshte dmth popcorn.

Interesant nghajshmeria qe permende me Joker, albano, sa i takon politizimit. Une do shtoja ekstremet, vrasjet e perseritura, por ne ket rast ndryshe nga Joker, me arme te ftohte thike etj.

Ne Peshk kane mbetur vetem forca e llamburitjes vezelluese te kinoskopit (perfaqsuar nga grupi sektar i kinofileve llafazane dhe kokeboshe), forca e avujve alkoolike (perfaqsuar nga Pjer ekonomisti berllok nga trute dhe troke fare pa i lek ne xhep) dhe forca e reaksionit obskurantist (i perfaqsuar nga i Modhi qe te modh e ka “il lato oscuro della forza”).

Kush do te mbetet i vetem fitimtar ne kete bejleg duke fol me vete? Koha do ta tregoje!

Korrikse, shiko se çfar ka thene profeti i adhuruar nga intelektalet e mdhenj, sidomos frengj:

Solamente il vizio può procurare all’uomo quella scossa morale e fisica, fonte della più deliziosa e magica voluttà! - markez De Sade

shif, shif Korrikse dhe kinofile te gjithe botes bashkohu, Herzogu kerkon imazhin e pastert nga kinoskopi qe e ka ndy Marloni me imazhin e boleve te tij.
Ik or Herzog shif pastertine boleve te tuja qe nga si ke fut:

Dicka me thote se ti nuk i lexon ato qe shkruaj (ose i lexon diagonalçe), sepse u be e dyta apo e treta here qe verej se ti evokon dicka per te cilen une kam dhene nje argument timin. Nderkohe qe une i lexoj me interes ato qe shkruan.

Kesaj rradhe ti evokon prap anti-amerikanizmin e filmit nderkohe se në nje mesazh timin me lart kam folur jo pak per natyren anti-Perendimore te filmit (shtepine, në fund, e bleu nje cift oksidental !!) pra kryesisht në sensin e mistifikimit te kultures koreane, gje qe i jep filmit nota jo te pakta ksenofobe (gabimisht, në mesazhin pararéndes timin kisha shkruar raciste, nderkohe qe me se shumti behet fjale per ksenofobi SESA per racizem *)

• edhe nga eksperienca personale: une nuk kisha parë ndonjehere vend më kesnofob ne bote : injorimi total i atyre pak te huajve qe mund te shikosh në Korene e Jugut (vend sh sh sh pak turistik, per te mos thene asfare), te le pa fjale (krejt i ndryshem, psh, nga nje vend kulturalisht i afert si Japonia - vend me reputacion nacionalist e ksenofob por ku njerezit jane, perkundrazi SHUME te afruar me te huajt ). Dhe problemi i “Parasite” eshte se perrshfaqet EDHE më ksenofob se vete koreanet, pra nuk mban qendrim, nuk distancohet.

Regjizori i meshon jo pak idese se keto gjera jane oksidentale (amerikane) - kam parasysh se sa shpesh familja e pasur flet me fjale angleze (so, etj etj). Biles i meshon aq shume kesaj ideje sa krijohet opinioni se, në fund te fundit, keto jane ‘ vese ’ perendimore, pra te huauzuara, dhe jo autoktone (kush e bleu vilen në fund te filmit ? Nje perendimor!! ).
Biles ne kete prizem, filmi eshte jo pak racist (fajin, në lexim te fundit, e ka i huaji, “ai qe na i mesoi kete menyre jetese” (ki parasysh qe kombi korean në vitet 40-50 ka qene nje nga 5 më te varferit e planetit Toke, dmth duke futur brenda edhe vendet e Afrikes !!).

hopla, e tradhetoi Ramen edhe Albanoidi! Vetem Stalker eshte shkemb graniti, gjithnje besnik!

Amerikanizmi eshte globalizem, ne kete sens e kisha, po nuk mendoj se ka lidhje me ksenofobizmin por si nje kritike antiglobaliste edhe ekdpansioni ideologje perendimore neoliberale apo kulture hegjemone.
nje tjeter element interesant qe evidentohet ne film e ka te bej me shoq koreane besoj eshte pastertia, pra sa me i paster dhe i shendetshem jo sa me i zot eshte nje individ sq me lart percaktohet statusi social, por familja e varfer e ka te pamundur te dali nga bataku i papastertise pasi jeton ne nje bodrum i cili i jep eren dhe determinon per gjithnje statusin e tyre social
Si dhe fiksimi i koreaneve me edukimin, e shtrenjte te femijeve per te cilin shpenzohet shume privatisht, me sa lexova per shoq. koreane por jo vetem, sem. globale.
Ne fakt mua nuk me ka entuziazmuar shume kur e pashe per here te pare pasi keto ritmet e shpejta sikurse te uncut gems, nuk me ngjitin, por ne shikim te dyte duket s eshte ne funksion te idese.

Per mendimin tim, nese ka nje ide (ose siç e ke sjelle ti shpesh permes asaj punes se metaforave), ka nje metafore ne film dhe kaq.

Së pari, duhet me pas parasysh qe metaforat në kinematografi nuk funksionojne si në letersi: nëse metaforat micro-kinematografike (micro = çdo skenë e vogel filmike) shpesh nuk funksionojne sepse e kthejne filmin në “second degree”, pra bejne qe filmit ti humbë sensi materialist, sensi i tij i parë (primar), metaforat macro-kinematografike po, mund te jene interesante (per shembull: filmi “The Village” i M. Shyamalan eshte metafora e nje Amerike historikisht izolacioniste, te mbyllur ne vetvete etj etj; ose e nje vendi te auto-izoluar, e qe sikurse ne film, e pret paevitueshmerisht nje fund patetik etj etj).

“Parasite”, per mendimin tim, e ka kete natyre metaforike ne sensin macro-kinematografik, sepse mbiemri Kim, ai i familjes se varfer, eshte shume i perhapur ne Korene e veriut (sikur qofte dhe referencat e liderêve koreano-veriorë Kim Jong-Un, Kim Il-Sung, Kim Jong-il etj etj), ndersa emri Park ne Korene e Jugut (mbiemri i familjes se pasur, ne film).
Në kete sens, filmi eshte metafora e bashkimit te dy Koreve, pra te Jugut te pasur (familja Park) me veriun e varfer (familja Kim). Problemi eshte se regjizori e shikon kete bashkim nën ombrellen e jugut te pasur (sikurse Gjermanite u bashkuan nën obrellen e Republikes Federale (te pasur) te Gjermanise), dhe sot ke nje Gjermani Lindore qe voton ne masen 30-40% per fashistet, pra per ekstremin e djathte (te hengsha bashkimin, me nje fjale!). Por nejse, ky eshte tjete debat dhe zere se nuk e thashë.

Metaforat e tjera (ne sensin micro-kinematografik) nuk më interesojne fort, pra per syte e mi (sidomos gjate shikimit te dyte te filmit) nuk funskionojne dhe me duken te sforcuara (pra i japin filmit nje natyre karagjoze, dmth tarantinaine), ose siç shkruaja qe ne fillim, k-pop .

nuk ka pse nje film te mos kete disa lexime, kendveshtrim e disa metafora.
Pastaj planet mikro ne kete film ja bejne mu, jane te qarta, per ta thene shqip.

101% dakort. Une vetem shpreha mendimin tim qe metaforat micro-kinematografike jane goxha te rrezikshme (sepse e kthejne filmin, nganjehere, në auto-parodi - psh, jo pak filma te Trantinos), ose në video-klipizim (gjithe filmat e francezit Jean-Pierre Jenet, psh “Amelie”, ose filmat e anglezit Danny Boyle si psh “Slumdog Millionaire”, per te permendur veçse filma te njohur dhe autorialë)

Besoj e kuptoj cfare do te thuash, rreziku ekziston, por besoj kete film e shpeton mizanskena, mjaft origjinale. Tarantino vidhte filma te tjera por ne fund krijonte nje stampe te veten. Ketu ka gjurme nga mjaft referenca kinematografike, mjaft hithcock por montazhi dhe mizanskena duken mjaft origjinale. Nuk eshte film magji si te thuash, eshte thjesht i bere mire.
Pashe uncut gems, me pelqeu shume, nga fundi behej dhe me i mire, me impresionues e realist se parasite.
Slumdog millionaire ka nje nga metaforat me idiote gati reaksionare

hidhini “nje sy”

Pikerisht! Skenave (micro-kinemase se filmit ne fjale) une konstatoj se u mungon abiguiteti, kompleksiteti, pasuria (te qenurit te pasur në detaje, qasje, etj etj) : gjithe ç’rrotullohet rreth personazheve, eshte shume e kollajte (jo e thjeshte, e kollajte!), naive, ne sherbim te nje dhe vetem nje objektivi: avancimit te intriges. Dhe kaq (pra asgjeje tjeter perveç intriges).

Qe nga ai moment, pra qe nga momenti qe kuptojme se personazhet jane inekzistues (si te thuash), gjithçka eshte e parashikueshme : per shembull, duke qene qe guvernantja u debua pa asnje motiv, ta pret mendja (si te thuash) qe ajo do kthehet ne vendin e krimit (ne vendin e ngjarjes, pra në vendin ku e debuan, dmth ke shpia e pasanikeve).
E keshtu me rradhe…

si ta shofi regjizori? ta shofi si ty dhe Godard qe bashkimi i Gjermanive dhe i Koreve te behet ne ombrellen e Kim Ir Senit?
Tani zgjidh e merr: o nen ombrellen e Marlonit, o nen ombrellen e Kimit! O njeren o tjetren, se nuk mund t’i kesh te dyja ombrellat n’mythe, megjithse lezeti osht me i modh kur i ke te dyja!

Merita e atij filmi eshte qe ben nje nderthurje te kritikes klasore me bashkekohesin pa luajtur shume me ambiguitetin, element mjaft i domosdoshem per nje veper artistike.
Pashe sorry to bother you te boots riley, nje metafore e shkelqyer qe po ashtu si filmat e siperpermendur rrisin pesimizmin per statusquon politiko-ekonomike. Jetojme ne eren trump, me rritje te exploitizmit ne pune.
white voice, alienizimi ne maksimum.

film i mire (edhe pse, gjysma e dyte eshte çik më pak e ‘arrirë’ se e para). Por s’ka gje: film qe ka nje energji te brendshme per tu admiruar! Ka shume ide (kinematografike, sigurisht, se perndryshe, ide kam dhe une e ti, e do benim edhe ne filma dhe nuk vuan njeri per ide sot -si te thuash) te cilat e kthejne “Sorry to bother U” ne nje satire anti-sanitare dhe anti-sterile, vite drite larg moralizimeve.

Ju shtofshin financimet regjizoreve te tille e befshin filma te tjere ne te ardhmen (edhe pse, too hard në States per te tille regjizorê…)

1656×1060 92.1 KB

Parasite terhoqi vemendjen edhe me demonstrimin e disa marrdhenieve te reja qe zhvillohen perbrenda familjeve Parasite, qe jane marrdhenie biznesi, marrdhenie interesi, marrdhenie perfitimi. Mes antareve te nje familje Parasite nuk ka vetem marrdhenie familjare e lidhje gjaku: dashuri prinderore, vellazeri, etj. Ato nuk egzistojne ne gjendje te paster,puro, tashme. Ato jane te shartuara me marrdhenie jap-marr, perfitimi. Nje vella, moter, prind, etj nuk te sheh vetem si te tille: vella, moter, femije, prind. Por te sheh edhe sa aftesi ke socialisht ne funksion te sigurimit te fitimit: Je i dashur e i respektuar nga familja nese je i zoti te perfitosh nga marrdheniet shoqerore madje edhe nga vete antaret e familjes. Nje hierarki autoriteti familjeje qe ngrihet e funksionon mbi aftesi te perfitimit nga tjetri pa dallim.

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=2465724517014847&id=100007319672116

familja eshte nukleusi mbi te cilin ngrihet nje lloj egoizmi e individualizmi si vlera mbizoteruese. Shoq koreane eshte nje shoq konservatore tek e fundit.
Ne sorry to bother you edhe pse ka perpjekje per organizim me te gjere, unione, sindikata ato jane lehtesisht te shtypshme nga aparati korporativ i mbeshtetur nga kultura mbizoteruese qe perpiqet te korruptoje individin. Por ashtu sikurse te parasite dhuna qe ushtrohet eshte mes vete individeve te varfer, protagonisti kryesor eshte i vetmi qe ha nje kanace kokes. Fundi pastaj ndryshon.
Ne kete aspekt sorry to bother eshte pak me optimist se parasite dhe uncut gems

ky eshte falsiteti me kriminal i Epokes Ngambrapa, eshte pikerisht e kunderta, nje familje mesohet per here te pare se ekziston tjetri, se duhet pasur nje relacion me tjetrin, dhe i duhet dhene ndihme tjetrit ne fatkeqsi etj. Dmth ne familje mesohet altruizmi dhe çeshtja publike, kjo ne parim, se ne realitet duhet pare kontesti i çdo familje, ne nje familje te deshtuar s’do mend qe do te mbizoteroje egoizmi dhe individualizmi. Por kjo nuk do te thote qe te deshtuarit te pergjithsojne fenomene dhe eksperienca te caktuara (shpesh eksperienca personale) per te sulmuar institucionin e familjes me pasoja shkaterrimtare. Realiteti shif e shkruaj.
Po Godard ku e ka mesuar altruizmin, eshte ngjizur ne nje kapanon zbori? Apo eshte ngjizur mbrapa ferres duke pa filmin e modh “Tre ore mas gardhit”?

familja eshte te mos parit pertej hundes tende e nuk e lun topi, pastaj gjerat e famiglia christiana etj nuk me duhen.

familja cristiana, musulmana, budista o pordhikalista, as mu nuk me duhen.

Mu me duhet thjeshte FAMILJA, ndersa Godard nuk i duhet meqe eshte per vete familja ipocrita cristiana bordello hollivudiana, e njesoj si ai nuk i duhet familja e gjithfare maskarejsh intelektualesh t’mdhej qe ka pjelle familja democristiana ne perendim si kopila ferrash, pa babe, pa none, pa gru, pa kalamoj, pa familje, pa atdhe, pa asigjo, lesh me qime fare, demokrate individualiste, qenie stratosferike.

Dhe shembellin e tyre ndjekin si majmune edhe intelektualet e medhej demokrate albaneze qe konceptet perendimore i vejne poshte topeve te Marlonit, aty ku kane edhe sumen, pranej kane ide qe “si lun as topi”. Dy llafe nuk dini me lidh.

Uncut gems ka nje te mire: ka nje mbyllje “siç duhet” (nuk po e them ketu fundin). Them “siç duhet” sepse, kur filmi ishte ne 2/3 e tij, më rrihte si çekiç ne koke ideja: regjizori duhet ME PATJETER ta… heroin e tij kryesor (perndryshe, filmi nuk do vlente nje grosh). Dhe ashtu ndodh. Në kete pikeshikim, eshte film OK.

Por pervec kesaj, nuk eshte film “aq i mire” sa mund te duket. Eshte më pak i lirë se “Good time”, më i ‘stisur’ se ai, më i kalkuluar (në mizaskene, sigurisht).
Per mua, një 7.8 dhe kaq (biles e ka shume)

per nga dinamika me kujtoi mad max, ishte me nje fryme e ritmike nga fillimi ne fund. Heroi kryesor i zhytur ne nje gjendje anksioze pasigurie nga fillimi ne fund, metafore e kapitalzmit spekullativ, post kriza 2008 si te big short.
Mbyllja ishte ashtu sic i takon nje filmi qe te le mbresa.

review:
(ndersa per mua "review ")

http://www.gazetadita.al/paraziti-kush-eshte-paraziti/

Ky në fakt ka komentuar skenarin. Por nuk ka ‘operuar’ filmin.

Cdo mbyllje tjeter do te ishte e ‘pavlefshme’ (psh, happy end, ose ‘dhe jeta vazhdon’ etj) sepse, siç po shkonin punet, e vetmja mbyllje dinjitoze do ishte ajo qe dhe ndodhi (edhe pse, nje mbyllje e tille, në aspektin komercial, ka nje goxha çmim per te paguar - ka qene me fat regjizori qe producentêt ja kane pranuar si mbyllje).

e veshtire te behesh kirurg, eshte rruge e gjate

Marloni as rru fare, e pse ta rruje?

as Sharon Stone nuk e rru fare, kom per mi kom ul ne karrike para psikologut qe hapte syte si viç per te pare imazhin filmik te bubuleshit te pa rrujte fare.

korrikse, a i mbyllen sinemate andej nga ju prej frikes kinezit me hunde te kuqe qe te teshtin mbas qafe?

Pothuaj te gjitha kenget qe pata zgjedhur në top15 qenkan EDHE në kete permbledhje jo-fituesish 1951-2016:

12345677890

ne amatorllekun tim mendoj se 3/4 e sanremos mbeten suksese. Thene kjo, jo per te reduktuar efektin e nje topliste, por ne justifikim te pamundesise per te rreshtuar shume te mbetura jashte.
Por fundja listat jane personale. Prandaj me lart kisha thene sa mire kur di c’kerkon nga nje kenge. Nga perspektiva ime e tanishme eshte e pamundur ndonje renditje sanremoje, ose vecimi i ndonje favorite, se e pamundur te diferencoj, gjithe duke folur per cilesi te larte overall

kinofile sanremiste te gjithe botes bashkohu, shifni kete video te ketyre qe po bejne kerdine ne jutub, me seri pa fund:

Edhe ky duhet te jete jo pak i ngaterruar si muhabet, sepse Sanremo varjon diametralisht shume nga nje vit ne nje tjeter. Per shembull, po ti hedhesh nje sy permbledhjes se parvjetshme (blozë,per mendimin tim, me perjashtim ndofta te ketij ne foto) :

kopton se sa i mire ishte sanremo i vjetshem

dhe sa (pothuaj) bloze ishte ky i ketij viti

interesant por duhet te kesh te drejte

arsyeja eshte e thjeshte ne fakt: varet nga prurjet e kompozitoreve (qe sigurisht nuk e bejne me fjale se ç’kualitet kengesh shkruajne x apo y vit; per me teper qe kenget qe prezantohen ne sanremo jane kryesisht kenge qe sherbejne me pas per lançimin e filan apo fistek albumi te ri, te filan apo fistek artisti)

shkurt, kjo pune eshte random : si te qelloje viti

kuptoj, mendoj se keto oshilacione te cilesise nga nje sanremo ne tjetren i dallon nje ndjekes i afert e i “stervitur” me kete festival. Sidomos sepse e krahason festivalin me veten, njerin vit me tjetrin.

Ndersa dikush tjeter me vesh/sy te patrajuar si une psh, i vetmi krahasim qe mundem ti bej ketij eventi, eshte me muziken jo-italiane/nga bota, ne pergjithesi. Ideja ime eshte se Sanremo eshte konsistent per cilesi e larte relativisht kesaj.

i çik raki, i çik gjize, i çik qepe t’njoma e i dor muhabet per Sanremon. Me tu knoq shpirti!

Nuk te ze as koronavirusi keshtu.

Per koronen duhet dhe ca lime.

koronavirusi nuk te ze vertet keshtu sepse i ka zon venin koronamarloni.

le të themi 71

Qy nuk kendon sh mire, por kengen (qe e ka shkruar vete) e ka (ndofta me te miren e ketij edicioni) :

STALKER, korrikse, albanoid, kinofile suedeze te te gjithe botes bashkohuni per te degjuar gafen e Orieta Bertit para festivalit te sanremos ne vend te Maneskin thote Naziskin, e ne vend te Ermal Meta thote Ermal Metal (muzik) . Gjithe gadishulli apenin tu qesh!

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=1759546000893465&id=1146344668880271

Jo gjith gadishulli po qesh, manjola akoma jo🤔

manjola ha buk veç, ha buk mçeftas, sepse ha buken e zeqos e bo duvane e Zequa-së!

Ja le te na e thote vete ça buke ha🤔

Te them te drejten manjola me ka sjell prap , tu sjell linqet​:stuck_out_tongue_winking_eye:

manjola’s husband has left the chat

qente le te left-in, manjola, husbandi, cat-i te ece perpara.

Me e mira e te mirave qenka rikthyer pas 21 vitesh:

Kam pershtypjen se sanremo ka pas qene e degjueshme vetem ne vakt te Toto Cotugnos.

Kete vit eshte ndofta nje nga 2-3 më te miret e te gjithe koherave (pranuar kolegjialisht, si rralle herë, nga kritika DHE publiku njeheresh)

Nje nga dy performancat me te bukura te Festivalit (e njeres prej 10 kengeve me te bukura te historise se muzikes italiane) :

Dhe tjetra :

Eshte plakur Jovanotti (56 vjeç) por eshte rinuar Giani Morandi (77 !)

San-remon e dëgjonim në vitet 80! Sot as italianët nuk besoj se e dëgjojnë. Vetëm ndonjë shqiptar i lodhur ala-salë që kujton se po të shikosh san- remon " je perëndimor"

puna eshte qe e shofin edhe ata qe jane kunder-sale si puna e filmaxhiut ala-sumabytha

Këta të salës,më ata të filmave,janë ata të enverit me ata të mehmetit!

boomersat ndjekin s/remon n’tali

boomersat seguono scemon ne Itali, gen z i ndjek scemo scemo ngambrapa

Mos rrej (se je dhe në Itali) : Sanremo kete vit ka qene shume i ndjekur dhe, perveç se “nje festival kenge” (domethene, vk), eshte nje forme feste e muzikes italiane te cilen, siç thote proverbi, “te gjithe e shajne por te gjithe e shohin”.

Pastaj, e pse mos ta shohesh Elizen ne kete performance ?